---
title: "Chi phí vốn cổ phần theo CAPM là gì?"
term: "Chi phí vốn cổ phần theo CAPM"
term_en: "Cost of equity via CAPM"
kind: "process"
category: "Huy động vốn"
url: https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/chi-phi-von-co-phan-theo-capm-la-gi
updated: 2026-10-17T07:23:19+07:00
source: "UB Academy (ub.net)"
---

# Chi phí vốn cổ phần theo CAPM là gì?

Tiếng Anh: Cost of equity via CAPM

> **Tóm tắt nhanh:** Chi phí vốn cổ phần theo CAPM là cách ước lượng tỷ suất sinh lời mà nhà đầu tư kỳ vọng khi nắm giữ cổ phần của ngân hàng. Việc nắm cách tính này giúp ngân hàng định giá nguồn vốn chủ sở hữu khi huy động vốn.

## Chi phí vốn cổ phần theo CAPM là gì?

**Chi phí vốn cổ phần theo CAPM** (tiếng Anh là *Cost of equity via CAPM*, viết tắt **CAPM**) là tỷ suất sinh lời mà nhà đầu tư kỳ vọng khi nắm giữ cổ phần của ngân hàng, dùng để định giá nguồn vốn chủ sở hữu. Mô hình này được dùng phổ biến trong huy động vốn, định giá doanh nghiệp và đánh giá hiệu quả vốn chủ sở hữu.

## Mục đích và khi nào áp dụng

Mô hình CAPM được áp dụng khi ngân hàng hoặc chủ đầu tư cần ước lượng chi phí sử dụng vốn cổ phần để tính chi phí vốn bình quân, định giá doanh nghiệp hoặc đánh giá hiệu quả dự án. Trong huy động vốn, kết quả CAPM giúp so sánh với chi phí của các nguồn vốn khác.

## Các bước thực hiện

Quy trình ước lượng gồm các bước nêu tại khối Các bước.

1. **Xác định lãi suất phi rủi ro**: Dùng lãi suất trái phiếu chính phủ kỳ hạn phù hợp.
2. **Ước lượng hệ số rủi ro**: Tính hệ số rủi ro của cổ phiếu ngân hàng so với thị trường.
3. **Xác định phần bù rủi ro thị trường**: Ước lượng hiệu sinh lời kỳ vọng thị trường trừ lãi suất phi rủi ro.
4. **Tính chi phí vốn cổ phần**: Áp công thức CAPM.
5. **Đưa vào tính chi phí vốn bình quân**: Kết hợp với chi phí sử dụng nợ.

## Bên tham gia và vai trò

Bộ phận tài chính hoặc kế hoạch thường thực hiện. Bộ phận quản trị rủi ro cung cấp hệ số rủi ro. Ban lãnh đạo sử dụng kết quả trong quyết định huy động vốn.

## Chứng từ thường liên quan

Báo cáo tài chính, báo cáo phân tích đầu tư, dữ liệu giá cổ phiếu và chỉ số thị trường.

## Ví dụ minh hoạ

Tình huống giả định nêu tại khối Ví dụ.

**Tình huống**

Giả sử ngân hàng A muốn ước lượng chi phí vốn cổ phần cho Ngân hàng A.

**Các bước**

1. Với giả định trên, lãi suất phi rủi ro lấy làm đại diện là 4%.
2. Với giả định trên, hệ số rủi ro thị trường của cổ phiếu ngân hàng A là 1,2.
3. Với giả định trên, phần bù rủi ro thị trường ước lượng là 6%.
4. Với giả định trên, chi phí vốn cổ phần = 4% + 1,2 × 6% = 4% + 7,2% = 11,2%.

**Kết quả**

Với giả định trên, chi phí vốn cổ phần ước lượng là 11,2% mỗi năm.

## Rủi ro và kiểm soát

Rủi ro chính là chọn hệ số rủi ro chưa phù hợp với ngân hàng. Cần kiểm soát bằng cách rà soát định kỳ, đối chiếu với các nguồn dữ liệu.

## Phân biệt với quy trình gần giống

Phân biệt với chi phí sử dụng nợ được nêu tại khối Phân biệt.

**So sánh với Chi phí sử dụng nợ**

| Tiêu chí | Chi phí vốn cổ phần theo CAPM | Chi phí sử dụng nợ |
|---|---|---|
| Bản chất | Tỷ suất yêu cầu trên vốn chủ sở hữu | Lãi suất trên vốn vay |
| Nguồn dữ liệu | Lãi suất phi rủi ro và hệ số rủi ro cổ phiếu | Lãi suất khoản vay của ngân hàng |
| Rủi ro phá sản | Phản ánh qua hệ số rủi ro cổ phiếu | Phản ánh qua lãi suất yêu cầu của người cho vay |

## Lưu ý và sai lầm thường gặp

Các điểm cần nhớ nêu tại khối Lưu ý.

- Nhầm CAPM với chi phí sử dụng nợ vì cùng dùng lãi suất.
- Chọn hệ số rủi ro không phù hợp với ngân hàng dẫn đến sai lệch.
- Bỏ qua giả định thị trường hiệu quả của mô hình.
- Dùng dữ liệu quá ngắn hạn để ước lượng hệ số rủi ro.
- Coi kết quả CAPM là chi phí vốn duy nhất cho ngân hàng.

## Công thức

Công thức: `Re = Rf + β × (Rm - Rf)`

- Re: chi phí vốn cổ phần theo CAPM
- Rf: lãi suất phi rủi ro
- β: hệ số rủi ro cổ phiếu so với thị trường
- Rm - Rf: phần bù rủi ro thị trường

Lưu ý: Các ví dụ trong bài là ví dụ giả định để phục vụ giải thích khái niệm, cần kiểm chứng.

## Câu hỏi thường gặp

### CAPM dùng để làm gì trong huy động vốn?

CAPM ước lượng chi phí vốn cổ phần để đưa vào tính chi phí vốn bình quân.

### Có cần dữ liệu thị trường không?

Cần lãi suất phi rủi ro, hệ số rủi ro và phần bù rủi ro thị trường.

### CAPM có thay thế được chi phí sử dụng nợ không?

Không, đây là hai nguồn vốn khác nhau và cần tính riêng.

### Hệ số rủi ro lấy từ đâu?

Từ dữ liệu giá cổ phiếu của ngân hàng so với chỉ số thị trường.

### Mô hình có giới hạn gì?

Mô hình giả định thị trường hiệu quả và chỉ phản ánh rủi ro hệ thống.

## Thuật ngữ liên quan

- [Cho vay nội bộ tập đoàn](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/cho-vay-noi-bo-tap-doan-la-gi.md)
- [Phát hành trái phiếu tăng vốn cấp 2](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/phat-hanh-trai-phieu-tang-von-cap-2-la-gi.md)
- [Tiền gửi giao dịch](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/tien-gui-giao-dich-la-gi.md)
- [Tiền gửi ký quỹ](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/tien-gui-ky-quy-la-gi.md)
- [AT1 so với Tier 2](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/at1-so-voi-tier-2-la-gi.md)
- [Bài kiểm tra EBA về vốn](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/bai-kiem-tra-eba-ve-von-la-gi.md)
- [Bảng điểm vốn ngân hàng](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/bang-diem-von-ngan-hang-la-gi.md)
- [Bảng điều khiển vốn](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/bang-dieu-khien-von-la-gi.md)

Nguồn: https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/chi-phi-von-co-phan-theo-capm-la-gi
