---
title: "Doanh nghiệp nhỏ và vừa là gì?"
term: "Doanh nghiệp nhỏ và vừa"
term_en: "Small and Medium Enterprise"
kind: "process"
category: "Nghiệp vụ ngân hàng"
url: https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/doanh-nghiep-nho-va-vua-la-gi
updated: 2026-11-13T18:36:30+07:00
source: "UB Academy (ub.net)"
---

# Doanh nghiệp nhỏ và vừa là gì?

Tiếng Anh: Small and Medium Enterprise · Viết tắt: SME

> **Tóm tắt nhanh:** Doanh nghiệp nhỏ và vừa là một khái niệm phân loại đối tượng khách hàng doanh nghiệp trong ngân hàng, dựa trên quy mô vốn, lao động và doanh thu. Việc phân loại giúp ngân hàng thiết kế sản phẩm, quy trình và chính sách tín dụng phù hợp.

## Doanh nghiệp nhỏ và vừa là gì?

**Doanh nghiệp nhỏ và vừa** (tiếng Anh là *Small and Medium Enterprise*, viết tắt **SME**) là cách gọi nhóm doanh nghiệp có quy mô vốn, lao động và doanh thu dưới ngưỡng quy định. Đây là một phân loại khách hàng phổ biến trong nghiệp vụ ngân hàng, dùng để phân nhóm rủi ro và xây dựng chính sách phục vụ.

## Mục đích và khi nào áp dụng

Phân loại SME được áp dụng ngay từ bước tiếp nhận khách hàng doanh nghiệp, khi mở tài khoản, khi thẩm định và khi thiết kế sản phẩm tín dụng. Mục đích là để ngân hàng có cơ sở lựa chọn quy trình rút gọn hoặc chi tiết, mức phê duyệt phù hợp và chính sách giá phù hợp với từng nhóm quy mô.

## Các bước thực hiện

Quy trình xác định và phục vụ khách hàng SME trong ngân hàng gồm các bước dưới đây.

1. **Tiếp nhận hồ sơ**: Thu thập giấy đăng ký kinh doanh và các chứng từ liên quan.
2. **Thu thập số liệu**: Ghi nhận vốn điều lệ, doanh thu và số lao động hiện tại.
3. **Đối chiếu tiêu chí**: So sánh số liệu với tiêu chí phân loại doanh nghiệp theo quy định hiện hành.
4. **Xếp nhóm**: Xếp khách hàng vào nhóm doanh nghiệp nhỏ hoặc vừa.
5. **Áp dụng chính sách**: Lựa chọn quy trình tín dụng và chính sách giá phù hợp với nhóm.
6. **Rà soát định kỳ**: Xem xét lại phân loại khi doanh nghiệp có biến động lớn.

## Bên tham gia và vai trò

Bên tham gia gồm khách hàng doanh nghiệp, giao dịch viên quan hệ khách hàng, chuyên viên thẩm định tín dụng và cấp phê duyệt. Quan hệ khách hàng chịu trách nhiệm thu thập hồ sơ và đề xuất phân loại, chuyên viên thẩm định kiểm tra số liệu và xếp nhóm rủi ro, cấp phê duyệt ra quyết định cuối cùng.

## Chứng từ thường liên quan

Giấy đăng ký kinh doanh, báo cáo tài chính, bảng kê lao động và tài liệu dự án đầu tư là các chứng từ thường được sử dụng để xác định quy mô doanh nghiệp và phục vụ thẩm định.

## Ví dụ minh hoạ

Tình huống giả định minh hoạ cho khối này.

**Tình huống**

Giả sử An là chủ một cửa hàng, đến Ngân hàng A đề nghị được xét cho vay.

**Các bước**

1. Với giả định trên, giao dịch viên quan hệ khách hàng thu thập giấy đăng ký kinh doanh và báo cáo tài chính của cửa hàng.
2. Với giả định trên, chuyên viên thẩm định đối chiếu vốn điều lệ khai báo, doanh thu năm gần nhất và số lao động hiện tại với tiêu chí phân loại doanh nghiệp theo quy định hiện hành.
3. Với giả định trên, sau khi đối chiếu, cửa hàng của An được xếp vào nhóm doanh nghiệp nhỏ.
4. Với giả định trên, hồ sơ được chuyển đến cấp phê duyệt áp dụng chính sách tín dụng dành cho nhóm doanh nghiệp nhỏ và vừa.

**Kết quả**

Với giả định trên, khoản vay được đánh giá theo quy trình và chính sách giá phù hợp với phân loại khách hàng.

**Ghi chú**

Phân loại có thể được xem xét lại khi doanh nghiệp có biến động về vốn hoặc lao động.

## Rủi ro và kiểm soát

Rủi ro chính là xếp nhóm sai quy mô, dẫn đến áp dụng sai chính sách tín dụng hoặc chính sách giá. Kiểm soát bằng cách đối chiếu chéo giữa số liệu khai báo của khách hàng và dữ liệu từ nhiều nguồn, đồng thời rà soát lại khi doanh nghiệp có biến động lớn về vốn hoặc lao động.

## Phân biệt với quy trình gần giống

Phân loại SME dễ nhầm với phân loại khách hàng cá nhân và với phân loại doanh nghiệp lớn.

**So sánh với Phân loại khách hàng cá nhân**

| Tiêu chí | Doanh nghiệp nhỏ và vừa | Phân loại khách hàng cá nhân |
|---|---|---|
| Đối tượng | Doanh nghiệp có đăng ký kinh doanh | Cá nhân không có đăng ký kinh doanh |
| Tiêu chí chính | Vốn, lao động, doanh thu | Thu nhập, tài sản cá nhân |

**So sánh với Phân loại doanh nghiệp lớn**

| Tiêu chí | Doanh nghiệp nhỏ và vừa | Phân loại doanh nghiệp lớn |
|---|---|---|
| Quy mô | Vốn, lao động, doanh thu dưới ngưỡng | Vốn, lao động, doanh thu vượt ngưỡng |
| Quy trình tín dụng | Có thể rút gọn hoặc chi tiết tuỳ ngân hàng | Thường chi tiết và cấp phê duyệt cao hơn |

## Lưu ý và sai lầm thường gặp

Một số điểm cần lưu ý khi áp dụng.

- Cho rằng phân loại SME chỉ dựa trên vốn điều lệ, bỏ qua lao động và doanh thu.
- Không rà soát lại phân loại khi doanh nghiệp tăng trưởng.
- Đánh đồng phân loại SME giữa các ngân hàng mà chưa kiểm tra tiêu chí nội bộ.
- Nhầm phân loại SME với xếp hạng tín dụng của khách hàng.

Lưu ý: Các ví dụ trong bài là ví dụ giả định để phục vụ giải thích khái niệm, cần kiểm chứng.

## Câu hỏi thường gặp

### Doanh nghiệp nhỏ và vừa được xác định dựa trên tiêu chí nào?

Dựa trên vốn, lao động và doanh thu theo quy định hiện hành.

### Ngân hàng có thể tự đặt ngưỡng riêng không?

Có thể áp dụng tiêu chí nội bộ phù hợp với chính sách của ngân hàng.

### Khi nào cần rà soát lại phân loại?

Khi doanh nghiệp có biến động lớn về vốn, lao động hoặc doanh thu.

### Phân loại SME có ảnh hưởng đến lãi vay không?

Có thể ảnh hưởng đến chính sách giá và mức phê duyệt.

### Doanh nghiệp nhỏ và vừa khác doanh nghiệp lớn ở điểm nào?

Khác ở ngưỡng vốn, lao động và doanh thu và ở quy trình tín dụng thường áp dụng.

## Khoá học liên quan

- [E2 - Bộ môn Nghiệp vụ Tín dụng & Tài chính Doanh nghiệp](https://ub.net/khoa-hoc/e2-bo-mon-nghiep-vu-tin-dung-ly-thuyet.html?utm_source=thuat-ngu&utm_medium=markdown&utm_campaign=doanh-nghiep-nho-va-vua-la-gi) — Khóa học phù hợp cho các ứng viên tham gia kỳ thi tuyển dụng vị trí Giao dịch viên/Kế toán/Ngân quỹ vào hệ thống Ngân hàng thương mại.
- [(T3) Luyện thi Cấp tốc Ngân hàng VietinBank - Nghiệp vụ - QHKH Doanh Nghiệp](https://ub.net/khoa-hoc/t3-luyen-thi-cap-toc-ngan-hang-vietinbank-nghiep-vu-qhkh-doanh-nghiep.html?utm_source=thuat-ngu&utm_medium=markdown&utm_campaign=doanh-nghiep-nho-va-vua-la-gi) — Khoá học được thiết kế để giúp các ứng viên chuẩn bị một cách toàn diện cho kỳ thi tuyển dụng ngân hàng VietinBank vòng thi Nghiệp vụ - QHKH Doanh Nghiệp. Khoá…

## Thuật ngữ liên quan

- [Báo cáo tài chính](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/bao-cao-tai-chinh-la-gi.md)
- [Hợp đồng tín dụng](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/hop-dong-tin-dung-la-gi.md)
- [Khách hàng cá nhân](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/khach-hang-ca-nhan-la-gi.md)
- [Phê duyệt tín dụng](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/phe-duyet-tin-dung-la-gi.md)
- [Acq](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/acq-la-gi.md)
- [AI trong ngân hàng](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/ai-trong-ngan-hang-la-gi.md)
- [Bàn giao ca giao dịch viên](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/ban-giao-ca-giao-dich-vien-la-gi.md)
- [Báo cáo quản trị thanh khoản nội bộ](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/bao-cao-quan-tri-thanh-khoan-noi-bo-la-gi.md)

Nguồn: https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/doanh-nghiep-nho-va-vua-la-gi
