---
title: "EVA và quản lý vốn là gì?"
term: "EVA và quản lý vốn"
term_en: "Economic Value Added (EVA) and Capital Management"
kind: "process"
category: "Huy động vốn"
url: https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/eva-va-quan-ly-von-la-gi
updated: 2026-10-18T06:03:05+07:00
source: "UB Academy (ub.net)"
---

# EVA và quản lý vốn là gì?

Tiếng Anh: Economic Value Added (EVA) and Capital Management

> **Tóm tắt nhanh:** EVA và quản lý vốn là cách ngân hàng đo lợi nhuận sau khi trừ toàn bộ chi phí sử dụng vốn, gắn với quản trị vốn nhằm bảo đảm an toàn hoạt động. Việc này giúp đánh giá hiệu quả thực chất và kiểm soát rủi ro vốn.

## EVA và quản lý vốn là gì?

**EVA** (tiếng Anh là *Economic Value Added*, viết tắt **EVA**) và **quản lý vốn** (tiếng Anh là *Capital Management*) gắn liền với nhau. EVA đo lợi nhuận còn lại sau khi trừ chi phí sử dụng vốn, còn quản lý vốn là cách ngân hàng huy động, phân bổ và theo dõi nguồn vốn.

## Mục đích và khi nào áp dụng

Hai nội dung này áp dụng trong hoạt động huy động vốn và kế hoạch tài chính nội bộ. Mục đích là cân bằng giữa sinh lời và an toàn vốn.

## Các bước thực hiện

Quy trình gồm các bước sau.

1. **Xác định vốn kinh doanh**: Tổng hợp vốn chủ sở hữu và nợ dài hạn.
2. **Xác định chi phí vốn**: Ấn định tỷ lệ chi phí vốn nội bộ.
3. **Tính EVA**: Lấy lợi nhuận sau thuế trừ chi phí vốn.
4. **Phân bổ vốn**: Điều chỉnh vốn theo đơn vị có EVA dương.

## Bên tham gia và vai trò

Bên tham gia gồm hội sở chính và các chi nhánh.

## Chứng từ thường liên quan

Báo cáo tài chính nội bộ.

## Ví dụ minh hoạ

Tình huống giả định.

**Tình huống**

Giả sử Ngân hàng A có lợi nhuận sau thuế là 200 tỷ đồng và vốn kinh doanh bình quân là 1.500 tỷ đồng, tỷ lệ chi phí vốn là 8% một năm.

**Các bước**

1. Với giả định trên, chi phí sử dụng vốn = 1.500 tỷ × 8% = 120 tỷ đồng.
2. Với giả định trên, EVA = lợi nhuận sau thuế − chi phí vốn = 200 tỷ − 120 tỷ = 80 tỷ đồng.
3. Với giả định trên, EVA dương cho thấy ngân hàng tạo giá trị thực trên phần vốn đang dùng.

**Kết quả**

Với giả định trên, ban lãnh đạo dùng EVA để xem xét lại phân bổ vốn giữa các chi nhánh.

## Rủi ro và kiểm soát

Rủi ro tập trung vốn được kiểm soát bằng hạn mức.

## Phân biệt với quy trình gần giống

Dễ nhầm với ROA.

**So sánh với ROA**

| Tiêu chí | EVA và quản lý vốn | ROA |
|---|---|---|
| Bản chất | Lợi nhuận sau chi phí vốn | Lợi nhuận trên tổng tài sản |
| Phạm vi vốn | Tính trên vốn kinh doanh | Tính trên toàn bộ tài sản |
| Mục đích | Đo tạo giá trị thực | Đo hiệu quả sử dụng tài sản |

## Lưu ý và sai lầm thường gặp

Một số điểm cần nhớ.

- Coi EVA là chỉ tiêu kế toán thuần tuý.
- Nhầm lợi nhuận dương là đã tạo giá trị.
- Bỏ qua chi phí vốn trong tính toán.
- Không đối chiếu với hạn mức vốn khi phân bổ.

## Công thức

Công thức: `EVA = Lợi nhuận sau thuế − (Vốn kinh doanh bình quân × Tỷ lệ chi phí vốn)`

- Lợi nhuận sau thuế: lợi nhuận ròng sau khi trừ thuế

Lưu ý: Các ví dụ trong bài là ví dụ giả định để phục vụ giải thích khái niệm, cần kiểm chứng.

## Câu hỏi thường gặp

### EVA khác ROE ở điểm nào?

EVA trừ chi phí vốn, ROE chỉ so với vốn chủ sở hữu.

### Vì sao quản lý vốn đi cùng EVA?

Vì EVA phụ thuộc vốn kinh doanh và chi phí vốn.

### Chi phí vốn lấy từ đâu?

Tỷ lệ chi phí vốn do ngân hàng ấn định nội bộ.

### EVA âm có nghĩa gì?

Lợi nhuận chưa bù đủ chi phí vốn sử dụng.

### Kết quả EVA dùng để làm gì?

Để điều chỉnh phân bổ vốn giữa các đơn vị.

## Khoá học liên quan

- [Luyện thi Công chức Quản lý thị trường - Học phần Nghiệp Vụ](https://ub.net/khoa-hoc/luyen-thi-cong-chuc-quan-ly-thi-truong-hoc-phan-nghiep-vu.html?utm_source=thuat-ngu&utm_medium=markdown&utm_campaign=eva-va-quan-ly-von-la-gi) — Khóa học phù hợp cho ứng viên đang muốn ôn thi Vòng 2 - Học phần Nghiệp vụ thi tuyển Công chức Quản lý thị trường
- [Luyện thi môn Nghiệp vụ - Thi Tuyển Hải Quan 2023 (Tự học chủ động)](https://ub.net/khoa-hoc/luyen-thi-mon-nghiep-vu-thi-tuyen-hai-quan-2023-ghi-hinh-san.html?utm_source=thuat-ngu&utm_medium=markdown&utm_campaign=eva-va-quan-ly-von-la-gi) — Khóa học phù hợp cho ứng viên đang muốn ôn thi môn Kiến thức chung của kỳ thi Công chức Hải Quan vị trí Chuyên viên; Kiểm tra viên.
- [Khóa học Tổng ôn Nghiệp vụ Ngân hàng BIDV - Vị trí Quản lý khách hàng - Đợt 03/2026](https://ub.net/khoa-hoc/khoa-hoc-tong-on-ngan-hang-bidv-vi-tri-tin-dung-qlkh-nghiep-vu-dot-3-2026.html?utm_source=thuat-ngu&utm_medium=markdown&utm_campaign=eva-va-quan-ly-von-la-gi) — Khoá học được thiết kế để giúp các ứng viên chuẩn bị một cách toàn diện cho kỳ thi tuyển dụng đầu vào ngân hàng BIDV, vị trí Quản lý khách hàng.

## Thuật ngữ liên quan

- [Chính sách trả cổ tức và tăng vốn](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/chinh-sach-tra-co-tuc-va-tang-von-la-gi.md)
- [Cho vay nội bộ tập đoàn](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/cho-vay-noi-bo-tap-doan-la-gi.md)
- [Tiền gửi ký quỹ](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/tien-gui-ky-quy-la-gi.md)
- [Tỷ lệ an toàn vốn](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/ty-le-an-toan-von-la-gi.md)
- [AT1 so với Tier 2](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/at1-so-voi-tier-2-la-gi.md)
- [Bài kiểm tra EBA về vốn](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/bai-kiem-tra-eba-ve-von-la-gi.md)
- [Bảng điểm vốn ngân hàng](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/bang-diem-von-ngan-hang-la-gi.md)
- [Bảng điều khiển vốn](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/bang-dieu-khien-von-la-gi.md)

Nguồn: https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/eva-va-quan-ly-von-la-gi
