---
title: "Hợp đồng ủy nhiệm thu ngân hàng là gì?"
term: "Hợp đồng ủy nhiệm thu ngân hàng"
term_en: "Bank Collection Mandate Agreement"
kind: "term"
category: "Tuân thủ & Pháp lý ngân hàng"
url: https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/hop-dong-uy-nhiem-thu-ngan-hang-la-gi
updated: 2026-11-14T08:34:21+07:00
source: "UB Academy (ub.net)"
---

# Hợp đồng ủy nhiệm thu ngân hàng là gì?

Tiếng Anh: Bank Collection Mandate Agreement

> **Tóm tắt nhanh:** Hợp đồng ủy nhiệm thu ngân hàng là thỏa sáng khối giao kết giữa ngân hàng với đơn vị có nhu cầu, theo đó ngân hàng thay mặt chủ nợ thu các khoản phải thu đến hạn. Mô hình giúp thu hội chi phí giao dịch, mở rộng kênh thanh toán và tận dụng mạng lưới chi nhánh.

## Hợp đồng ủy nhiệm thu ngân hàng là gì?

**Hợp đồng ủy nhiệm thu ngân hàng** (tiếng Anh là *Bank Collection Mandate Agreement*) là thỏa thuận bằng văn bản giữa ngân hàng và một đơn vị có nhu cầu, theo đó ngân hàng nhận ủy nhiệm để thay mặt chủ nợ thu các khoản phải thu đến hạn từ khách hàng của đơn vị đó.

## Đặc điểm chính

Bản chất là quan hệ ủy nhiệm giữa ngân hàng và chủ nợ. Ngân hàng hành động với danh nghĩa nhận ủy nhiệm, không phải chủ nợ, nên quyền sở hữu khoản thu vẫn thuộc chủ nợ cho đến khi nhận đủ tiền. Phạm vi ủy nhiệm thường giới hạn trong việc nhận tiền, xử lý chứng từ và chuyển tiền về cho chủ nợ sau khi trừ phí theo thỏa thuận. Tiền thu hộ thường được chuyển về chủ nợ theo định kỳ hoặc ngay khi hoàn tất một giao dịch thu.

## Cách hoạt động

Chủ nợ gửi cho ngân hàng danh sách khoản phải thu kèm chứng từ cần thiết như hóa đơn hoặc thông báo nợ đến hạn. Ngân hàng thông báo cho khách hàng của chủ nợ biết về việc ủy nhiệm thu và yêu cầu thanh toán vào tài khoản chỉ định. Khi nhận được tiền, ngân hàng ghi có tài khoản tiền gửi thanh toán của khách hàng trả nợ và hạch toán phần tiền thu hộ, sau đó chuyển về cho chủ nợ theo lịch thỏa thuận, trừ phí ủy nhiệm. Nếu khách hàng không thanh toán, ngân hàng thường chỉ có trách nhiệm thông báo lại cho chủ nợ chứ không tự quyết định truy đòi.

## Vai trò trong hoạt động ngân hàng

Dịch vụ giúp ngân hàng tăng nguồn thu phí dịch vụ trên cơ sở hạ tầng thanh toán sẵn có, đồng thời mở rộng quan hệ với doanh nghiệp. Đối với chủ nợ, việc ủy nhiệm thu giảm chi phí vận hành thu hội, tận dụng mạng lưới chi nhánh ngân hàng để tiếp cận khách hàng trả nợ ở nhiều địa phương. Đối với nền kinh tế, đây là công cụ hỗ trợ lưu thông tiền mặt có kiểm soát và giảm giao dịch tiền mặt ngoài ngân hàng.

## Ví dụ minh hoạ

Tình huống giả định dưới đây minh hoạ cách thức thu hộ và chuyển tiền về chủ nợ.

**Tình huống**

Giả sử Công ty B ký hợp đồng ủy nhiệm thu với ngân hàng để thu hộ 50 khoản phải thu, mỗi khoản 5 triệu đồng, phí ủy nhiệm 8.000 đồng mỗi khoản.

**Các bước**

1. Với giả định trên, tổng tiền phải thu khi thu hết = 50 × 5 triệu = 250 triệu đồng.
2. Với giả định trên, tổng phí ủy nhiệm = 50 × 8.000 = 400.000 đồng.
3. Với giả định trên, số tiền ngân hàng chuyển về Công ty B = 250 triệu − 0,4 triệu = 249,6 triệu đồng.

**Kết quả**

Với giả định trên, Công ty B nhận về 249,6 triệu đồng và ngân hàng thu phí 0,4 triệu đồng.

**Ghi chú**

Nếu một số khoản không thu được, ngân hàng chỉ hoàn trả phần đã thu sau khi trừ phí các khoản đã xử lý thành công.

## Phân biệt với khái niệm gần giống

Hợp đồng ủy nhiệm thu dễ nhầm với hợp đồng đại lý thu hộ hoặc với séc/ủy nhiệm chi, cần phân biệt rõ phạm vi trách nhiệm.

**So sánh với Hợp đồng đại lý thu hộ**

| Tiêu chí | Hợp đồng ủy nhiệm thu ngân hàng | Hợp đồng đại lý thu hộ |
|---|---|---|
| Bản chất | Ngân hàng là bên nhận ủy nhiệm, hành động nhân danh chủ nợ | Bên đại lý có thể nhận tiền nhân danh mình theo thoả thuận |
| Phạm vi | Chỉ thu tiền và chuyển về chủ nợ, trừ phí | Có thể bao gồm lưu kho, vận chuyển hoặc xử lý nợ |
| Quyền với khoản thu | Tiền thuộc chủ nợ cho đến khi chuyển về | Tuỳ thoả thuận, có thể được quyền giữ một phần |

**So sánh với Ủy nhiệm chi**

| Tiêu chí | Hợp đồng ủy nhiệm thu ngân hàng | Ủy nhiệm chi |
|---|---|---|
| Mục đích | Ngân hàng nhận tiền từ khách hàng để trả cho bên thụ hưởng | Ngân hàng chi tiền từ tài khoản khách hàng để trả cho bên thụ hưởng |
| Chiều dòng tiền | Tiền đi vào tài khoản khách hàng trả nợ | Tiền đi ra từ tài khoản khách hàng chỉ định |

## Lưu ý và sai lầm thường gặp

Một số điểm cần lưu ý khi ký kết và vận hành loại hợp đồng này.

- Nhầm vai trò ngân hàng với chủ nợ dẫn đến ghi nhận sai doanh thu.
- Quên quy định về thời hạn chuyển tiền về cho chủ nợ trong hợp đồng.
- Không kiểm tra uy tín khách hàng trả nợ trước khi nhận ủy nhiệm.
- Bỏ sót điều khoản về xử lý khi khách hàng không thanh toán.
- Hiểu sai rằng ngân hàng chịu trách nhiệm truy đòi nợ thay chủ nợ.

Lưu ý: Các ví dụ trong bài là ví dụ giả định để phục vụ giải thích khái niệm, cần kiểm chứng.

## Câu hỏi thường gặp

### Ngân hàng có phải chủ nợ khi nhận ủy nhiệm thu không?

Không, ngân hàng chỉ là bên nhận ủy nhiệm, hành động nhân danh chủ nợ.

### Tiền thu hộ thuộc ai trước khi chuyển về?

Tiền thuộc chủ nợ, ngân hàng chỉ giữ hộ và hạch toán theo dõi.

### Phí ủy nhiệm thu do ai chịu?

Do chủ nợ hoặc khách hàng tuỳ thoả thuận trong hợp đồng.

### Khi khách hàng không trả, ngân hàng có phải trả tiền thay không?

Ngân hàng chỉ chịu trách nhiệm theo phạm vi ủy nhiệm, không tự trả tiền thay.

### Hợp đồng ủy nhiệm thu có cần hình thức nhất định không?

Thông thường bằng văn bản, có các điều khoản về phạm vi, phí và thời hạn.

## Khoá học liên quan

- [Pháp lý Ngân hàng](https://ub.net/khoa-hoc/phap-ly-ngan-hang.html?utm_source=thuat-ngu&utm_medium=markdown&utm_campaign=hop-dong-uy-nhiem-thu-ngan-hang-la-gi) — Khóa học phù hợp cho các học viên tham gia kỳ thi tuyển dụng vào các Ngân hàng tại Việt Nam và đang cần bổ sung kiến thức về các văn bản pháp luật nền tảng cho…

## Thuật ngữ liên quan

- [Tài khoản thanh toán](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/tai-khoan-thanh-toan-la-gi.md)
- [Thẩm quyền giải quyết tranh chấp lãi suất](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/tham-quyen-giai-quyet-tranh-chap-lai-suat-la-gi.md)
- [Thanh toán không dùng tiền mặt](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/thanh-toan-khong-dung-tien-mat-la-gi.md)
- [Thế chấp dự án đầu tư](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/the-chap-du-an-dau-tu-la-gi.md)
- [Án lệ trong tranh chấp ngân hàng](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/an-le-trong-tranh-chap-ngan-hang-la-gi.md)
- [Án phí trong vụ án ngân hàng](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/an-phi-trong-vu-an-ngan-hang-la-gi.md)
- [Án phí vụ án tín dụng](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/an-phi-vu-an-tin-dung-la-gi.md)
- [Áp dụng biện pháp trừng phạt](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/ap-dung-bien-phap-trung-phat-la-gi.md)

Nguồn: https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/hop-dong-uy-nhiem-thu-ngan-hang-la-gi
