---
title: "Nợ thứ cấp là gì?"
term: "Nợ thứ cấp"
term_en: "Subordinated debt"
kind: "term"
category: "Huy động vốn"
url: https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/no-thu-cap-la-gi
updated: 2026-10-10T03:53:05+07:00
source: "UB Academy (ub.net)"
---

# Nợ thứ cấp là gì?

Tiếng Anh: Subordinated debt

> **Tóm tắt nhanh:** Nợ thứ cấp là khoản nợ mà ngân hàng phát hành sau các khoản nợ ưu tiên về thứ tự thanh toán. Khi ngân hàng gặp khó khăn, chủ nợ thứ cấp được trả sau cùng nên chịu rủi ro cao hơn nhưng thường được hưởng lãi suất hấp dẫn hơn.

## Nợ thứ cấp là gì?

**Nợ thứ cấp** (tiếng Anh là *Subordinated debt*) là khoản nợ của ngân hàng được xếp sau các khoản nợ ưu tiên trong thứ tự thanh toán khi tổ chức phát hành bị thanh lý hoặc mất khả năng thanh toán. Nợ thứ cấp có thể được phát hành dưới dạng trái phiếu hoặc khoản vay có kỳ hạn, là một công cụ thuộc nhóm huy động vốn từ thị trường.

## Đặc điểm chính

Khoản nợ thứ cấp có thời hạn xác định và thường được huy động từ nhà đầu tư chuyên nghiệp. Lãi suất của nợ thứ cấp thường cao hơn các khoản nợ ưu tiên để bù đắp cho rủi ro mà chủ nợ phải gánh chịu. Đây là một trong những nguồn vốn bổ sung quan trọng, nằm giữa vốn cấp 1 và các khoản nợ thông thường trong cấu trúc vốn pháp định.

## Cách hoạt động

Khi phát hành nợ thứ cấp, ngân hàng nhận tiền từ nhà đầu tư và cam kết trả gốc cùng lãi theo lịch định trước. Trong trường hợp thanh lý, các khoản nợ ưu tiên như tiền gửi của khách hàng và nợ có bảo đảm được thanh toán trước, phần còn lại mới đến chủ nợ thứ cấp. Vì vậy, khoản nợ này có vai trò như tầng đệm hấp thụ tổn thất cho các chủ nợ ưu tiên.

## Vai trò trong hoạt động ngân hàng

Nợ thứ cấp giúp ngân hàng bổ sung vốn trung và dài hạn mà không làm pha loãng quyền sở hữu của cổ đông hiện hữu. Đồng thời, khoản nợ này có thể được tính vào vốn tự có theo quy định pháp luật, hỗ trợ nâng cao năng lực tài chính và khả năng chịu rủi ro.

## Ví dụ minh hoạ

Tình huống giả định dưới đây minh hoạ cách huy động và thanh toán nợ thứ cấp.

**Tình huống**

Giả sử Ngân hàng A phát hành 1.000 trái phiếu thứ cấp, mỗi trái phiếu có mệnh giá 100 triệu đồng, kỳ hạn năm năm, lãi suất 9%/năm. Đồng thời giả sử ngân hàng cũng có khoản tiền gửi của khách hàng là 50 tỷ đồng và nợ ưu tiên khác là 30 tỷ đồng.

**Các bước**

1. Với giả định trên, tổng giá trị nợ thứ cấp phát hành = 1.000 × 100 triệu = 100 tỷ đồng.
2. Với giả định trên, lãi suất 9%/năm được trả định kỳ hằng năm, nên tiền lãi một năm trên toàn bộ lô trái phiếu = 100 tỷ × 9% = 9 tỷ đồng.
3. Với giả định trên, nếu đến hạn năm thứ năm, ngân hàng hoàn trả gốc một lần là 100 tỷ đồng, cộng tiền lãi năm cuối là 9 tỷ đồng, tổng dòng tiền cuối kỳ = 100 + 9 = 109 tỷ đồng.

**Kết quả**

Với giả định trên, nếu ngân hàng bị thanh lý tài sản, tiền gửi khách hàng 50 tỷ và nợ ưu tiên 30 tỷ được thanh toán trước, phần tài sản còn lại mới dùng để trả cho chủ nợ thứ cấp; thứ tự ưu tiên này phản ánh mức độ rủi ro cao hơn mà nhà đầu tư chấp nhận để đổi lấy lãi suất hấp dẫn hơn.

**Ghi chú**

Ví dụ trên là tình huống giả định, không phản ánh điều kiện phát hành thực tế của bất kỳ ngân hàng nào.

## Phân biệt với khái niệm gần giống

Nợ thứ cấp dễ bị nhầm với nợ ưu tiên hoặc vốn cổ phần.

**So sánh với Nợ ưu tiên**

| Tiêu chí | Nợ thứ cấp | Nợ ưu tiên |
|---|---|---|
| Thứ tự thanh toán | Được trả sau cùng trong nhóm nợ | Được trả trước nợ thứ cấp |
| Mức rủi ro | Cao hơn | Thấp hơn |
| Lãi suất thường cao hơn | Đúng | Thường thấp hơn |
| Được tính vào vốn tự có phụ | Có thể | Không |

**So sánh với Vốn cổ phần**

| Tiêu chí | Nợ thứ cấp | Vốn cổ phần |
|---|---|---|
| Khả năng hấp thụ tổn thất | Có, nhưng ở mức giới hạn | Có, mạnh nhất |
| Nghĩa vụ trả lãi | Có, bắt buộc theo hợp đồng | Không bắt buộc |
| Thời hạn | Có thời hạn cố định | Vĩnh viễn |
| Quyền biểu quyết | Không | Có |

## Lưu ý và sai lầm thường gặp

Một số điểm cần lưu ý khi tìm hiểu về nợ thứ cấp.

- Nhầm nợ thứ cấp với nợ ưu tiên vì cùng là nợ, nhưng thứ tự thanh toán khác nhau.
- Cho rằng nợ thứ cấp luôn an toàn vì là sản phẩm của ngân hàng lớn, trong khi rủi ro thực tế cao hơn.
- Nghĩ rằng lãi suất cao hơn đồng nghĩa với lợi nhuận chắc chắn, bỏ qua khả năng ngân hàng phát hành gặp khó khăn.
- Không phân biệt rõ giữa nợ thứ cấp với vốn cổ phần dẫn đến hiểu sai về cấu trúc vốn và khả năng chịu lỗ.

Lưu ý: Các ví dụ trong bài là ví dụ giả định để phục vụ giải thích khái niệm, cần kiểm chứng.

## Câu hỏi thường gặp

### Nợ thứ cấp là gì?

Là khoản nợ được xếp sau các khoản nợ ưu tiên trong thứ tự thanh toán khi ngân hàng gặp khó khăn.

### Vì sao lãi suất nợ thứ cấp thường cao hơn?

Vì rủi ro mà chủ nợ phải gánh chịu cao hơn nên lãi suất được điều chỉnh để bù đắp.

### Nợ thứ cấp có phải vốn cổ phần không?

Không, đây vẫn là khoản nợ có thời hạn và phải trả lãi, không kèm quyền biểu quyết.

### Nợ thứ cấp giúp gì cho ngân hàng?

Giúp bổ sung vốn tự có phụ, mở rộng cơ sở vốn và nâng cao năng lực chịu rủi ro.

## Thuật ngữ liên quan

- [Tiền gửi tiết kiệm](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/tien-gui-tiet-kiem-la-gi.md)
- [Trái phiếu chuyển đổi](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/trai-phieu-chuyen-doi-la-gi.md)
- [Trái phiếu doanh nghiệp](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/trai-phieu-doanh-nghiep-la-gi.md)
- [Trái phiếu ngân hàng](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/trai-phieu-ngan-hang-la-gi.md)
- [AT1 so với Tier 2](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/at1-so-voi-tier-2-la-gi.md)
- [Bài kiểm tra EBA về vốn](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/bai-kiem-tra-eba-ve-von-la-gi.md)
- [Bảng điểm vốn ngân hàng](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/bang-diem-von-ngan-hang-la-gi.md)
- [Bảng điều khiển vốn](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/bang-dieu-khien-von-la-gi.md)

Nguồn: https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/no-thu-cap-la-gi
