---
title: "Quyền ưu tiên thanh toán khi phá sản là gì?"
term: "Quyền ưu tiên thanh toán khi phá sản"
term_en: "Priority payment right in bankruptcy"
kind: "term"
category: "Tuân thủ & Pháp lý ngân hàng"
url: https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/quyen-uu-tien-thanh-toan-khi-pha-san-la-gi
updated: 2026-11-17T17:30:36+07:00
source: "UB Academy (ub.net)"
---

# Quyền ưu tiên thanh toán khi phá sản là gì?

Tiếng Anh: Priority payment right in bankruptcy

> **Tóm tắt nhanh:** Quyền ưu tiên thanh toán khi phá sản là thứ tự các khoản nợ được thanh toán trước khi chia phần tài sản còn lại cho chủ nợ thường. Quy định này giúp ngân hàng bảo vệ các khoản tiền gửi và xác định mức thu hồi khi tổ chức tín dụng gặp khó khăn tài chính nghiêm trọng.

## Quyền ưu tiên thanh toán khi phá sản là gì?

**Quyền ưu tiên thanh toán khi phá sản** (tiếng Anh là *Priority payment right in bankruptcy*) là quy định xác định thứ tự các khoản nợ được thanh toán khi một tổ chức tín dụng lâm vào tình trạng phá sản hoặc mất khả năng thanh toán.

## Đặc điểm chính

Thứ tự ưu tiên phản ánh mức độ rủi ro của từng nhóm chủ nợ và được dựa trên khung pháp lý về phá sản doanh nghiệp. Tiền gửi của khách hàng tại ngân hàng thường thuộc nhóm có thứ tự ưu tiên cao nhằm bảo vệ người gửi tiền. Ngân hàng khi đóng vai trò chủ nợ cũng được xếp vào nhóm phù hợp với bản chất khoản nợ. Quyền ưu tiên có tính bắt buộc và không thể thay đổi bằng thoả thuận dân sự.

## Cách hoạt động

Khi tổ chức tín dụng được tuyên bố phá sản, toàn bộ tài sản sẽ được định giá và dùng để thanh toán theo thứ tự đã quy định. Nhóm có ưu tiên cao được thanh toán trước cho đến khi hết khoản nợ hoặc hết tài sản. Nếu tài sản còn lại, nhóm ưu tiên thấp hơn mới được thanh toán. Phần tài sản còn dư sau cùng, nếu có, mới được chia cho cổ đông hoặc chủ sở hữu.

## Vai trò trong hoạt động ngân hàng

Quy định này giúp khách hàng yên tâm khi gửi tiền vì biết rõ khoản tiền gửi được bảo vệ. Ngân hàng dựa vào đó để đánh giá mức thu hồi khi cho vay và quản lý rủi ro tín dụng. Cơ quan quản lý cũng sử dụng thứ tự ưu tiên để giám sát an toàn hoạt động của tổ chức tín dụng.

## Ví dụ minh hoạ

Tình huống giả định minh hoạ cách phân chia tài sản khi tổ chức tín dụng rơi vào tình trạng phá sản.

**Tình huống**

Giả sử Ngân hàng A bị tuyên bố phá sản với tổng tài sản còn lại sau khi định giá là 800 tỷ đồng. Trong đó có ba nhóm khoản nợ cần thanh toán theo thứ tự: chi phí phá sản 50 tỷ đồng, tiền gửi của khách hàng 600 tỷ đồng và khoản vay từ tổ chức tín dụng khác 300 tỷ đồng.

**Các bước**

1. Với giả định trên, thanh toán chi phí phá sản là 800 − 50 = 750 tỷ đồng còn lại.
2. Với giả định trên, thanh toán tiền gửi khách hàng là 750 − 600 = 150 tỷ đồng còn lại.
3. Với giả định trên, số nợ tổ chức tín dụng khác được thanh toán là 150 tỷ đồng trên tổng 300 tỷ đồng nợ.

**Kết quả**

Với giả định trên, tiền gửi khách hàng được thanh toán đầy đủ, còn khoản nợ tổ chức tín dụng khác chỉ thu hồi được 150 tỷ trên 300 tỷ đồng.

**Ghi chú**

Ví dụ minh hoạ cách áp dụng thứ tự ưu tiên khi phá sản.

## Phân biệt với khái niệm gần giống

Khái niệm dễ nhầm với quyền ưu tiên trong giao dịch bảo đảm và quyền cầm cố tài sản.

**So sánh với Quyền cầm cố tài sản bảo đảm**

| Tiêu chí | Quyền ưu tiên thanh toán khi phá sản | Quyền cầm cố tài sản bảo đảm |
|---|---|---|
| Cơ sở phát sinh | Theo quy định pháp luật phá sản | Theo hợp đồng cầm cố |
| Phạm vi áp dụng | Áp dụng khi tổ chức bị phá sản | Áp dụng khi bên nợ vi phạm nghĩa vụ |
| Đối tượng ưu tiên | Nhóm chủ nợ có thứ tự ưu tiên theo luật | Chủ nợ có tài sản bảo đảm |

## Lưu ý và sai lầm thường gặp

Một số điểm quan trọng cần ghi nhớ khi áp dụng khái niệm.

- Nhầm quyền ưu tiên thanh toán với quyền ưu tiên theo hợp đồng giữa các bên.
- Cho rằng mọi chủ nợ đều được thanh toán như nhau.
- Không phân biệt giữa nhóm ưu tiên và nhóm thông thường.
- Quên rằng thứ tự ưu tiên do pháp luật quy định, không thể tự thay đổi.

Lưu ý: Các ví dụ trong bài là ví dụ giả định để phục vụ giải thích khái niệm, cần kiểm chứng.

## Câu hỏi thường gặp

### Quyền ưu tiên thanh toán khi phá sản do ai xác định?

Được xác định theo quy định pháp luật về phá sản doanh nghiệp và giám sát của cơ quan có thẩm quyền.

### Tiền gửi khách hàng có được ưu tiên hơn khoản vay không?

Tiền gửi khách hàng thuộc nhóm có thứ tự ưu tiên cao nên được thanh toán trước khoản nợ thông thường.

### Nếu tài sản không đủ thanh toán hết thì sao?

Các nhóm ưu tiên thấp hơn chỉ nhận được phần còn lại, nếu hết tài sản thì không được thanh toán tiếp.

### Ngân hàng có vai trò gì khi tổ chức tín dụng khác phá sản?

Ngân hàng là chủ nợ sẽ được thanh toán theo đúng thứ tự ưu tiên của khoản nợ mà mình đang nắm giữ.

### Có thể thoả thuận đổi thứ tự ưu tiên không?

Không, thứ tự ưu tiên do pháp luật quy định và không thể thay đổi bằng thoả thuận dân sự.

## Thuật ngữ liên quan

- [Tài khoản thanh toán](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/tai-khoan-thanh-toan-la-gi.md)
- [Thẩm quyền giải quyết tranh chấp lãi suất](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/tham-quyen-giai-quyet-tranh-chap-lai-suat-la-gi.md)
- [Thế chấp dự án đầu tư](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/the-chap-du-an-dau-tu-la-gi.md)
- [Tiền gửi đảm bảo](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/tien-gui-dam-bao-la-gi.md)
- [Án lệ trong tranh chấp ngân hàng](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/an-le-trong-tranh-chap-ngan-hang-la-gi.md)
- [Án phí trong vụ án ngân hàng](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/an-phi-trong-vu-an-ngan-hang-la-gi.md)
- [Án phí vụ án tín dụng](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/an-phi-vu-an-tin-dung-la-gi.md)
- [Áp dụng biện pháp trừng phạt](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/ap-dung-bien-phap-trung-phat-la-gi.md)

Nguồn: https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/quyen-uu-tien-thanh-toan-khi-pha-san-la-gi
