---
title: "Thông tư NHNN là gì?"
term: "Thông tư NHNN"
term_en: "SBV Circular"
kind: "term"
category: "Tuân thủ & Pháp lý ngân hàng"
url: https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/thong-tu-nhnn-la-gi
updated: 2026-11-13T18:42:52+07:00
source: "UB Academy (ub.net)"
---

# Thông tư NHNN là gì?

Tiếng Anh: SBV Circular

> **Tóm tắt nhanh:** Thông tư NHNN là văn bản quy phạm pháp luật do Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam ban hành, dùng để hướng dẫn thi hành luật, nghị quyết và pháp lệnh về hoạt động ngân hàng. Đây là một trong những cơ sở pháp lý trực tiếp cho các nghiệp vụ ngân hàng tại Việt Nam.

## Thông tư NHNN là gì?

**Thông tư NHNN** (tiếng Anh là *SBV Circular*) là văn bản quy phạm pháp luật do Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam ký ban hành nhằm hướng dẫn chi tiết việc thi hành các luật, nghị quyết, pháp lệnh, nghị định liên quan đến hoạt động ngân hàng.

## Đặc điểm chính

Thông tư thuộc hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, có hiệu lực bắt buộc đối với các đối tượng do văn bản chỉ định. Nội dung thường quy định chi tiết về điều kiện, tỷ lệ, hạn mức, quy trình, hồ sơ hoặc nghĩa vụ báo cáo trong các lĩnh vực như tiền tệ, tín dụng, thanh toán, ngoại hối, hoạt động của tổ chức tín dụng và văn phòng đại diện.

## Cách hoạt động

Khi ban hành, thông tư được công bố chính thức và có hiệu lực từ ngày quy định trong văn bản hoặc ngày đăng công báo. Các tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài và cá nhân liên quan phải rà soát, cập nhật quy trình nội bộ để tuân thủ. Nội dung thông tư là căn cứ để thanh tra, kiểm tra, giám sát và xử phạt khi có vi phạm.

## Vai trò trong hoạt động ngân hàng

Thông tư giúp chuẩn hóa và thống nhất cách áp dụng pháp luật trong ngành ngân hàng, tạo khung pháp lý dự đoán cho hoạt động huy động, cho vay, thanh toán, quản trị rủi ro và chống rửa tiền. Đối với người học và nhân viên ngân hàng, đây là nguồn tham chiếu quan trọng để hiểu các nghiệp vụ, hạn mức và quy trình theo quy định.

## Ví dụ minh hoạ

Tình huống giả định dưới đây minh họa cách một thông tư được tra cứu và áp dụng vào nghiệp vụ.

**Tình huống**

Giả sử ngân hàng cần xây dựng quy trình cho vay đối với khách hàng cá nhân và muốn tra cứu quy định pháp lý hiện hành.

**Các bước**

1. Với giả định trên, phòng pháp chế tra cứu hệ thống văn bản và xác định một thông tư do Thống đốc Ngân hàng Nhà nước ban hành có hiệu lực áp dụng cho hoạt động cho vay của tổ chức tín dụng.
2. Với giả định trên, phòng tín dụng đối chiếu các điều khoản của thông tư với quy trình hiện tại và lập bảng so sánh để rà soát điểm chưa phù hợp.
3. Với giả định trên, ngân hàng cập nhật quy trình, đào tạo nhân viên liên quan và lưu văn bản vào hệ thống văn bản nội bộ để các chi nhánh tra cứu.

**Kết quả**

Với giả định trên, việc áp dụng thông tư giúp ngân hàng đồng bộ quy trình cho vay với khung pháp lý, giảm rủi ro tuân thủ khi thanh tra.

## Phân biệt với khái niệm gần giống

Thông tư dễ bị nhầm với nghị định của Chính phủ hoặc quyết định, chỉ thị nội bộ của từng ngân hàng. Cần xem rõ cơ quan ban hành để xác định đúng vị trí pháp lý của văn bản.

**So sánh với Nghị định của Chính phủ**

| Tiêu chí | Thông tư NHNN | Nghị định của Chính phủ |
|---|---|---|
| Cơ quan ban hành | Thống đốc Ngân hàng Nhà nước | Chính phủ |
| Phạm vi điều chỉnh | Chi tiết hóa luật, nghị quyết về ngân hàng | Quy định chung cho nhiều ngành |
| Đối tượng áp dụng | Tổ chức tín dụng và bên liên quan | Rộng hơn, tùy lĩnh vực |

## Lưu ý và sai lầm thường gặp

Một số điểm cần lưu ý khi nghiên cứu và áp dụng thông tư.

- Nhầm thông tư với quyết định, chỉ thị nội bộ của từng ngân hàng vốn không có giá trị pháp lý chung.
- Không kiểm tra ngày ban hành, ngày có hiệu lực hoặc văn bản sửa đổi, bổ sung dẫn đến dùng nội dung cũ.
- Tự ý trích dẫn số hiệu không chính xác khi chưa tra cứu nguồn chính thức của cơ quan ban hành.
- Bỏ qua phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng ghi ngay đầu văn bản.
- Nhầm thông tư hướng dẫn nghiệp vụ với thông tư quy định về tổ chức, bộ máy của cơ quan nhà nước.

Lưu ý: Các ví dụ trong bài là ví dụ giả định để phục vụ giải thích khái niệm, cần kiểm chứng.

## Câu hỏi thường gặp

### Thông tư NHNN do ai ký ban hành?

Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam ký ban hành theo thẩm quyền.

### Thông tư có giá trị áp dụng như luật không?

Thông tư là văn bản quy phạm pháp luật, có hiệu lực bắt buộc với đối tượng do văn bản chỉ định, dùng để hướng dẫn chi tiết các văn bản luật và nghị quyết.

### Thông tư có thể bị thay thế không?

Có, khi có văn bản mới cùng nội dung ban hành thì thông tư cũ có thể hết hiệu lực hoặc được sửa đổi, bổ sung.

### Tra cứu thông tư ở đâu cho chính xác?

Nên tra cứu tại cổng thông tin chính thức của Ngân hàng Nhà nước hoặc cơ quan công báo quốc gia.

### Thông tư khác nghị định ở điểm nào?

Nghị định do Chính phủ ban hành và có phạm vi rộng hơn; thông tư do Thống đốc ban hành, tập trung vào lĩnh vực ngân hàng và chi tiết hóa nghị định, luật liên quan.

## Khoá học liên quan

- [Pháp lý Ngân hàng](https://ub.net/khoa-hoc/phap-ly-ngan-hang.html?utm_source=thuat-ngu&utm_medium=markdown&utm_campaign=thong-tu-nhnn-la-gi) — Khóa học phù hợp cho các học viên tham gia kỳ thi tuyển dụng vào các Ngân hàng tại Việt Nam và đang cần bổ sung kiến thức về các văn bản pháp luật nền tảng cho…
- [Bộ môn Pháp lý Ngân hàng - GDV](https://ub.net/khoa-hoc/e1-bo-mon-phap-ly-ngan-hang-gdv-1737431890.html?utm_source=thuat-ngu&utm_medium=markdown&utm_campaign=thong-tu-nhnn-la-gi) — Khóa học phù hợp cho các ứng viên tham gia kỳ thi tuyển dụng vào hệ thống Ngân hàng thương mại.
- [Bộ môn Pháp lý Ngân hàng - QHKH - Ngân hàng Agribank](https://ub.net/khoa-hoc/bo-mon-phap-ly-ngan-hang-qhkh-ngan-hang-agribank.html?utm_source=thuat-ngu&utm_medium=markdown&utm_campaign=thong-tu-nhnn-la-gi) — Khóa học phù hợp cho các ứng viên tham gia kỳ thi tuyển dụng vào hệ thống Ngân hàng Agribank

## Thuật ngữ liên quan

- [Thẩm quyền giải quyết tranh chấp lãi suất](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/tham-quyen-giai-quyet-tranh-chap-lai-suat-la-gi.md)
- [Thế chấp dự án đầu tư](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/the-chap-du-an-dau-tu-la-gi.md)
- [Tuân thủ pháp lý](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/tuan-thu-phap-ly-la-gi.md)
- [Vay cầm cố chứng khoán pháp lý](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/vay-cam-co-chung-khoan-phap-ly-la-gi.md)
- [Án lệ trong tranh chấp ngân hàng](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/an-le-trong-tranh-chap-ngan-hang-la-gi.md)
- [Án phí trong vụ án ngân hàng](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/an-phi-trong-vu-an-ngan-hang-la-gi.md)
- [Án phí vụ án tín dụng](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/an-phi-vu-an-tin-dung-la-gi.md)
- [Áp dụng biện pháp trừng phạt](https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/ap-dung-bien-phap-trung-phat-la-gi.md)

Nguồn: https://ub.net/thuat-ngu-ngan-hang/thong-tu-nhnn-la-gi
