Công thức tính hệ số đòn bẩy là gì?

Tiếng Anh: Leverage Ratio Formula

Cập nhật · 5 phút đọc · Huy động vốn

Minh hoạ cho thuật ngữ Công thức tính hệ số đòn bẩy
Tóm tắt nhanh

Công thức tính hệ số đòn bẩy là cách tính tỷ lệ giữa vốn tự có và tổng tài sản có mức độ rủi ro của ngân hàng. Hệ số này phản ánh mức độ sử dụng vốn chủ sở hữu để hấp thụ tổn thất, là một chỉ báo quan trọng về an toàn vốn và khả năng chịu rủi ro của tổ chức tín dụng.

Công thức tính hệ số đòn bẩy là gì?

Công thức tính hệ số đòn bẩy (tiếng Anh là Leverage Ratio Formula) là công thức đo lường mối quan hệ giữa vốn tự có của ngân hàng và tổng tài sản có rủi ro, nhằm đánh giá mức độ đủ vốn và khả năng hấp thụ tổn thất.

Mục đích và khi nào áp dụng

Công thức được áp dụng trong quản trị rủi ro và báo cáo an toàn vốn của ngân hàng thương mại. Nó giúp cơ quan quản lý và ban lãnh đạo theo dõi mức độ sử dụng đòn bẩy tài chính, đảm bảo ngân hàng không phụ thuộc quá nhiều vào vốn vay.

Các bước thực hiện

Quy trình tính toán gồm các bước sau.

  1. Xác định vốn tự có: Lấy số liệu vốn cấp 1 từ báo cáo tài chính.
  2. Xác định tổng tài sản có rủi ro: Quy đổi tổng tài sản theo hệ số rủi ro phù hợp.
  3. Áp dụng công thức: Chia vốn tự có cho tổng tài sản có rủi ro.
  4. Kiểm tra chéo: Đối chiếu kết quả với báo cáo tài chính đã kiểm toán.
  5. Báo cáo và lưu hồ sơ: Ghi nhận kết quả vào báo cáo nội bộ.

Bên tham gia và vai trò

Phòng tài chính kế toán, phòng quản trị rủi ro và kiểm toán nội bộ tham gia thu thập số liệu và kiểm tra kết quả. Cơ quan quản lý sử dụng kết quả để giám sát an toàn vốn.

Chứng từ thường liên quan

Báo cáo tài chính, báo cáo tỷ lệ an toàn vốn theo kỳ.

Ví dụ minh hoạ

Tình huống giả định.

Tình huống

Giả sử Ngân hàng A có vốn tự có là 80 triệu đồng và tổng tài sản là 1.000 triệu đồng.

Các bước

  1. Với giả định trên, tổng tài sản có rủi ro được xác định theo tỷ lệ quy đổi, ví dụ lấy bằng tổng tài sản là 1.000 triệu đồng.
  2. Với giả định trên, áp dụng công thức hệ số đòn bẩy bằng vốn tự có chia cho tổng tài sản có rủi ro.

Kết quả

Với giả định trên, hệ số đòn bẩy = 80 triệu ÷ 1.000 triệu = 0,08 (tức 8 phần trăm).

Ghi chú

Tỷ lệ quy đổi tài sản có rủi ro phụ thuộc vào quy định nội bộ và mục đích tính toán.

Rủi ro và kiểm soát

Sai sót trong phân loại tài sản có rủi ro sẽ làm sai hệ số. Kiểm soát bằng cách đối chiếu với báo cáo tài chính đã kiểm toán.

Phân biệt với quy trình gần giống

Dễ nhầm với hệ số an toàn vốn theo rủi ro tín dụng, vì cùng đo lường năng lực vốn nhưng cách tính khác nhau.

So sánh với Hệ số an toàn vốn theo rủi ro tín dụng

Tiêu chí Công thức tính hệ số đòn bẩy Hệ số an toàn vốn theo rủi ro tín dụng
Bản chất Đo tỷ lệ vốn trên toàn bộ tài sản có rủi ro Đo tỷ lệ vốn trên tài sản có rủi ro tín dụng
Mức độ phức tạp Đơn giản, không cần phân loại rủi ro chi tiết Phức tạp, cần phân loại theo nhóm rủi ro
Biến số chính Vốn cấp 1 và tổng tài sản Vốn tự có và tài sản có rủi ro tín dụng

Lưu ý và sai lầm thường gặp

Một số điểm cần nhớ.

  • Nhầm vốn tự có với tổng vốn chủ sở hữu khi chưa loại trừ các khoản giảm trừ.
  • Tính trên tổng tài sản thay vì tổng tài sản có rủi ro.
  • Bỏ qua kiểm tra chéo với báo cáo tài chính đã kiểm toán.
  • Coi hệ số đòn bẩy là thước đo duy nhất về an toàn vốn.

Công thức

Công thức: Hệ số đòn bẩy = Vốn tự có (Tier 1) ÷ Tổng tài sản có rủi ro

  • Vốn tự có (Tier 1): Vốn cấp 1 của ngân hàng
  • Tổng tài sản có rủi ro: Tổng tài sản sau khi quy đổi theo hệ số rủi ro

Lưu ý: Các ví dụ trong bài là ví dụ giả định để phục vụ giải thích khái niệm, cần kiểm chứng.

Câu hỏi thường gặp

Hệ số đòn bẩy phản ánh điều gì?

Phản ánh mức độ vốn tự có đủ để hấp thụ tổn thất so với tài sản.

Khác gì với hệ số an toàn vốn theo rủi ro tín dụng?

Hệ số đòn bẩy đơn giản hơn và dùng cho mọi tài sản, còn hệ số an toàn vốn phân loại theo rủi ro tín dụng.

Tại sao cần theo dõi hệ số đòn bẩy?

Để hạn chế rủi ro mất khả năng thanh toán khi tổn thất phát sinh.

Có thể tự tính từ báo cáo tài chính không?

Có, nếu đủ thông tin về vốn tự có và tổng tài sản.