Báo cáo đòn bẩy tài chính là gì?
Tiếng Anh: Financial Leverage Report
Báo cáo đòn bẩy tài chính là tài liệu kế toán ngân hàng trình bày mức sử dụng nợ phải trả so với vốn chủ sở hữu và tài sản. Báo cáo giúp đánh giá rủi ro tài chính và mức độ phụ thuộc vào vốn vay.
Báo cáo đòn bẩy tài chính là gì?
Báo cáo đòn bẩy tài chính (tiếng Anh là Financial Leverage Report) là báo cáo kế toán ngân hàng phản ánh mức độ nợ phải trả so với vốn chủ sở hữu và tổng tài sản. Báo cáo là công cụ đánh giá mức độ sử dụng đòn bẩy trong cấu trúc nguồn vốn.
Mục đích và khi nào áp dụng
Báo cáo được lập để cung cấp thông tin cho ban lãnh đạo, kiểm toán và cơ quan quản lý. Thời điểm áp dụng thường là cuối kỳ kế toán hoặc khi cần phân tích rủi ro tài chính.
Các bước thực hiện
Quy trình gồm các bước sau.
- Thu thập số liệu: Lấy số liệu nợ phải trả, vốn chủ sở hữu và tổng tài sản từ bảng cân đối kế toán.
- Phân loại: Phân nhóm nợ theo kỳ hạn và đối tượng để phục vụ phân tích.
- Tính toán chỉ tiêu: Tính các tỷ lệ nợ trên tài sản, nợ trên vốn và hệ số đòn bẩy.
- Đối chiếu: Kiểm tra số liệu giữa các nguồn và xác nhận của kiểm toán nội bộ.
- Lập báo cáo: Trình bày kết quả và nhận xét xu hướng đòn bẩy.
Bên tham gia và vai trò
Phòng kế toán lập báo cáo. Phòng tài chính và kiểm toán nội bộ xem xét, đối chiếu. Ban lãnh đạo sử dụng để ra quyết định.
Chứng từ thường liên quan
Bảng cân đối kế toán, sổ cái các tài khoản nợ phải trả và vốn chủ sở hữu.
Ví dụ minh hoạ
Tình huống giả định.
Tình huống
Giả sử Ngân hàng A có tổng tài sản là 1.000 đơn vị, vốn chủ sở hữu là 400 đơn vị và nợ phải trả là 600 đơn vị.
Các bước
- Với giả định trên, tỷ lệ nợ trên tổng tài sản = 600 / 1.000 = 0,6.
- Với giả định trên, tỷ lệ nợ trên vốn chủ sở hữu = 600 / 400 = 1,5.
Kết quả
Với giả định trên, báo cáo cho thấy Ngân hàng A đang sử dụng đòn bẩy ở mức trung bình.
Rủi ro và kiểm soát
Rủi ro chính là số liệu không khớp giữa các nguồn dữ liệu hoặc phân loại nợ chưa đúng. Biện pháp kiểm soát là đối chiếu chéo với bảng cân đối kế toán.
Phân biệt với quy trình gần giống
Dễ nhầm với báo cáo tài chính tổng hợp hoặc báo cáo thanh khoản.
So sánh với Báo cáo tài chính tổng hợp
| Tiêu chí | Báo cáo đòn bẩy tài chính | Báo cáo tài chính tổng hợp |
|---|---|---|
| Phạm vi | Chỉ tập trung cơ cấu nợ và vốn | Phản ánh toàn bộ tình hình tài chính |
| Mục đích | Đánh giá mức đòn bẩy | Cung cấp thông tin tổng thể về tài sản, nợ, vốn, doanh thu |
So sánh với Báo cáo thanh khoản
| Tiêu chí | Báo cáo đòn bẩy tài chính | Báo cáo thanh khoản |
|---|---|---|
| Nội dung | Cấu trúc nguồn vốn dài hạn và ngắn hạn | Khả năng thanh toán nghĩa vụ đến hạn |
| Tiêu chí phản ánh | Mức độ phụ thuộc vào vốn vay | Mức độ sẵn sàng đáp ứng dòng tiền |
Lưu ý và sai lầm thường gặp
Một số điểm cần nhớ.
Khi lập báo cáo đòn bẩy tài chính, cần thống nhất phạm vi số liệu, kỳ ghi nhận, đơn vị đo lường và nguồn dữ liệu trước khi tổng hợp. Người lập nên đối chiếu các khoản mục với sổ kế toán hoặc hệ thống nghiệp vụ, ghi nhận nguyên nhân của chênh lệch và chuyển nội dung cần xác nhận cho bộ phận phụ trách khi xử lý báo cáo đòn bẩy tài chính. Người kiểm tra cần xem lại cả cách phân loại lẫn phép cộng, đồng thời bảo đảm báo cáo thể hiện rõ ngày chốt và trạng thái số liệu khi xử lý báo cáo đòn bẩy tài chính.
- Nhầm đòn bẩy tài chính với đòn bẩy hoạt động.
- Chỉ nhìn tỷ lệ nợ mà bỏ qua chất lượng nguồn vốn.
- Dùng số liệu chưa đối chiếu với bảng cân đối kế toán.
- So sánh tỷ lệ giữa các ngân hàng mà chưa hiểu mô hình kinh doanh khác nhau.
Công thức
Công thức: Tỷ lệ nợ trên tổng tài sản = Nợ phải trả / Tổng tài sản; Tỷ lệ nợ trên vốn chủ sở hữu = Nợ phải trả / Vốn chủ sở hữu; Hệ số đòn bẩy tài chính = Tổng tài sản / Vốn chủ sở hữu.
- Nợ phải trả: tổng các khoản mà ngân hàng phải thanh toán cho bên ngoài
- Tổng tài sản: tổng giá trị tài sản của ngân hàng tại thời điểm báo cáo
- Vốn chủ sở hữu: phần vốn thuộc sở hữu của ngân hàng
Lưu ý: Các ví dụ trong bài là ví dụ giả định để phục vụ giải thích khái niệm, cần kiểm chứng.
Câu hỏi thường gặp
Báo cáo đòn bẩy tài chính dùng để làm gì?
Dùng để đánh giá mức sử dụng nợ trong cấu trúc vốn và rủi ro tài chính.
Có bao nhiêu chỉ tiêu chính?
Thường gồm tỷ lệ nợ trên tài sản, nợ trên vốn và hệ số đòn bẩy.
Khác báo cáo tài chính tổng hợp thế nào?
Báo cáo đòn bẩy chỉ tập trung vào cơ cấu nguồn vốn.
Ai lập báo cáo này?
Phòng kế toán lập và kiểm toán nội bộ xem xét.
Có cần lập hàng tháng không?
Tuỳ quy mô và quy định nội bộ, thường lập theo kỳ kế toán.