Vốn cấp 2 có kỳ hạn là gì?

Tiếng Anh: Term Subordinated Debt (Tier 2) · Viết tắt: Tier 2

Cập nhật · 7 phút đọc · Huy động vốn

Minh hoạ cho thuật ngữ Vốn cấp 2 có kỳ hạn
Tóm tắt nhanh

Vốn cấp 2 có kỳ hạn là khoản vốn dài hạn do ngân hàng phát hành để bổ sung vốn tự có, chịu ràng buộc về thanh toán. Thành phần này thường được gọi là nợ bậc hai và là một trong các nguồn vốn hỗ trợ hoạt động ngân hàng, hỗ trợ khả năng chịu đựng rủi ro trong hoạt động tài chính.

Vốn cấp 2 có kỳ hạn là gì?

Vốn cấp 2 có kỳ hạn (tiếng Anh là Term Subordinated Debt (Tier 2), viết tắt Tier 2) là khoản nợ dài hạn do ngân hàng phát hành, dùng để bổ sung vốn tự có và tăng khả năng hấp thụ tổn thất. Công cụ này thường có thời hạn xác định, trả lãi định kỳ và đặt quyền ưu tiên thanh toán ở mức thấp hơn so với một số khoản nợ khác.

Mục đích và khi nào áp dụng

Vốn cấp 2 có kỳ hạn được sử dụng để tăng nguồn vốn ổn định, hỗ trợ tỷ lệ vốn tự có và đáp ứng nhu cầu tăng trưởng tài sản. Công cụ phù hợp với ngân hàng cần huy động vốn dài hạn trong khi vẫn duy trì khả năng thanh toán các nghĩa vụ đến hạn đối với chủ nợ thường.

Các bước thực hiện

Quy trình phát hành và ghi nhận vốn cấp 2 có kỳ hạn được thực hiện theo các bước cơ bản sau.

  1. Xây dựng phương án: Xác định nhu cầu vốn, thời hạn, khách hàng số tiền và cấu trúc điều khoản.
  2. Hoàn thiện pháp lý: Chuẩn bị điều lệ, quy chế, hồ sơ trình bày và các văn bản liên quan.
  3. Trình bày và phê duyệt: Trình bày cho cơ quan quản lý nhà nước và các bên liên quan theo quy định áp dụng.
  4. Tổ chức phát hành: Công bố thông tin, nhận đăng ký mua và phân bổ công cụ cho nhà đầu tư.
  5. Ký kết và ghi nhận: Ký chứng từ, thu tiền, ghi nhận nợ và cập nhật sổ kế toán.
  6. Thực hiện nghĩa vụ: Trả lãi, hoàn trả vốn gốc và thực hiện các nghĩa vụ tài chính khác theo điều khoản.

Bên tham gia và vai trò

Bên phát hành là ngân hàng; nhà đầu tư mua công cụ. Cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền giám sát việc ghi nhận và tính toán các khoản nợ này trong vốn tự có. Các bên tư vấn hỗ trợ thiết kế phương án phát hành và hồ sơ trình bày.

Chứng từ thường liên quan

Bộ hồ sơ thường gồm phương án phát hành, điều lệ hoặc quy chế liên quan, biên bản hội đồng quản trị và tài liệu trình bày cho người mua. Với phát hành trong nước, hồ sơ có thể gồm đăng ký chào bán, bảng kê hạn mức phát hành và các văn bản liên quan. Chứng từ của từng lần mua phải được lưu để đối chiếu.

Ví dụ minh hoạ

Tình huống giả định về việc ngân hàng huy động vốn và ghi nhận khoản nợ.

Tình huống

Giả sử Ngân hàng A phát hành vốn cấp 2 có kỳ hạn với mệnh giá 100 triệu đồng mỗi giấy, lãi suất 9% mỗi năm và kỳ hạn 5 năm.

Các bước

  1. Với giả định trên, Ngân hàng A phát hành 1.000 giấy, thu được 100 triệu đồng × 1.000 = 100 tỷ đồng.
  2. Với giả định trên, tiền lãi mỗi năm trên toàn bộ phát hành là 100 tỷ đồng × 9% = 9 tỷ đồng.
  3. Với giả định trên, khoản nợ cấp 2 được phân loại vào nhóm nợ phụ thuộc vốn tự có theo điều kiện được chấp nhận.

Kết quả

Với giả định trên, Ngân hàng A có thêm nguồn vốn dài hạn để hỗ trợ hoạt động, đồng thời ghi nhận nghĩa vụ lãi và hoàn trả vốn gốc theo điều khoản phát hành.

Ghi chú

Ví dụ không phản ánh điều khoản phát hành, điều kiện phân loại vốn tự có hay mức lãi suất áp dụng thực tế.

Rủi ro và kiểm soát

Rủi ro chính gồm chi phí tài chính cố định, áp lực tái cơ cấu khi hoàn trả và rủi ro thị trường khi điều kiện vốn thay đổi. Ngân hàng cần kiểm soát thời hạn, lãi suất, điều khoản gọi trước và khả năng thanh toán. Việc sử dụng vốn cấp 2 vào tăng trưởng hoặc bổ sung vốn phải phù hợp với kế hoạch vốn và hạn chế sử dụng cho các mục tiêu không phù hợp.

Phân biệt với quy trình gần giống

Vốn cấp 2 có kỳ hạn khác vốn cấp 1, cổ phiếu ưu đãi và tiền gửi có kỳ hạn ở vị trí thanh toán cũng như khả năng hấp thụ tổn thất. Mỗi loại vốn có điều kiện ghi nhận và giới hạn tính vào vốn tự có khác nhau.

So sánh với Tiền gửi có kỳ hạn

Tiêu chí Vốn cấp 2 có kỳ hạn Tiền gửi có kỳ hạn
Bản chất Khoản nợ do ngân hàng phát hành để tăng vốn tự có Khoản tiền do khách hàng gửi vào ngân hàng
Vai trò trong thanh toán Nợ cấp 2, thường được trả sau các nghĩa vụ cấp cao hơn Tiền gửi của khách hàng, là nợ phải trả của ngân hàng
Khả năng hấp thụ tổn thất Được ghi nhận vốn tự có nếu đáp ứng điều kiện áp dụng Không được ghi nhận là vốn tự có

So sánh với Cổ phiếu ưu đãi

Tiêu chí Vốn cấp 2 có kỳ hạn Cổ phiếu ưu đãi
Bản chất Khoản nợ có thời hạn và thường trả lãi cố định Công cụ vốn thuộc vốn tự có, không có mức lãi cố định theo hợp đồng
Phân loại Nợ phụ thuộc vốn tự có Vốn tự có cơ bản hoặc vốn tự có bổ sung tùy tính chất

Lưu ý và sai lầm thường gặp

  • Không nên hiểu mọi khoản nợ dài hạn đều là vốn cấp 2.

  • Tên gọi Tier 2 trong thị trường có thể được sử dụng khác nhau tùy thị trường và cách phân loại.

  • Cần xem điều khoản gọi trước, khả năng trì hoãn thanh toán và tính chất lãi tích luỹ.

  • Vốn cấp 2 không phải tiền gửi của khách hàng và không bảo đảm được trả trước trong mọi trường hợp.

  • Không đồng nhất vốn cấp 2 với mọi khoản vay ngắn hạn hoặc nợ dài hạn.

  • Không giả định mọi khoản nợ bậc hai đều được tính đầy đủ vào vốn tự có.

  • Cần kiểm tra thời hạn, điều khoản gọi trước và khả năng trì hoãn thanh toán.

  • Tên gọi và cách phân loại có thể khác nhau giữa các thị trường.

Lưu ý: Các ví dụ trong bài là ví dụ giả định để phục vụ giải thích khái niệm, cần kiểm chứng.

Câu hỏi thường gặp

Vốn cấp 2 có kỳ hạn khác tiền gửi có kỳ hạn như thế nào?

Vốn cấp 2 là công cụ phát hành của ngân hàng nhằm bổ sung vốn tự có, còn tiền gửi có kỳ hạn là tiền của khách hàng gửi vào ngân hàng.

Điều khoản nào cần kiểm tra trước khi mua?

Cần xem thời hạn, lãi suất, điều khoản gọi trước, khả năng trì hoãn thanh toán và điều kiện ghi nhận trong vốn tự có.

Vốn cấp 2 có được trả trước các khoản nợ khác không?

Thông thường không. Thứ tự ưu tiên thanh toán phụ thuộc cấu trúc vốn và điều khoản pháp lập của ngân hàng phát hành.

Ngân hàng huy động vốn cấp 2 để làm gì?

Thường để bổ sung vốn tự có, hỗ trợ hoạt động tài chính và tăng khả năng hấp thụ rủi ro phù hợp kế hoạch kinh doanh.

Vốn cấp 2 có được bảo đảm không?

Không được bảo đảm như tiền gửi của khách hàng; các quyền lợi phụ thuộc vào điều khoản phát hành và tình hình tài chính của ngân hàng.

Khoá học liên quan