Bảo lãnh quốc tế là gì?

Tiếng Anh: International Guarantee

Cập nhật · 6 phút đọc · Thanh toán quốc tế

Minh hoạ cho thuật ngữ Bảo lãnh quốc tế
Tóm tắt nhanh

Bảo lãnh quốc tế là quy trình ngân hàng cam kết bằng văn bản với bên thụ hưởng nước ngoài về việc sẽ thanh toán khi chủ thể bảo lãnh không thực hiện nghĩa vụ. Quy trình giúp giảm rủi ro giao dịch và hỗ trợ hoạt động xuất nhập khẩu.

Bảo lãnh quốc tế là gì?

Bảo lãnh quốc tế (tiếng Anh là International Guarantee) là cam kết bằng văn bản của ngân hàng bảo lãnh, theo đó ngân hàng đồng ý với bên thụ hưởng ở nước ngoài về việc sẽ thực hiện nghĩa vụ thanh toán hoặc bồi thường khi chủ thể bảo lãnh không hoàn thành nghĩa vụ với bên thụ hưởng.

Mục đích và khi nào áp dụng

Áp dụng khi doanh nghiệp trong nước tham gia giao dịch thương mại quốc tế và cần một bên thứ ba độc lập đứng ra đảm bảo nghĩa vụ. Quy trình giúp bên thụ hưởng giảm rủi ro không nhận được tiền hoặc hàng hoá, đồng thời giúp chủ thể bảo lãnh tăng uy tín khi đàm phán hợp đồng ngoại thương.

Các bước thực hiện

Quy trình gồm các bước sau.

  1. Tiếp nhận yêu cầu: Doanh nghiệp nộp đơn yêu cầu bảo lãnh và hồ sơ liên quan.
  2. Thẩm định: Ngân hàng đánh giá năng lực tài chính và mục đích bảo lãnh.
  3. Quyết định cấp tín dụng: Phê duyệt hạn mức, điều kiện và tài sản đảm bảo.
  4. Phát hành thư bảo lãnh: Soạn thảo và gửi thư bảo lãnh trực tiếp hoặc qua ngân hàng đại lý.
  5. Theo dõi và xử lý yêu cầu thanh toán: Giám sát hiệu lực và đối chiếu khi nhận yêu cầu bồi thường.

Bên tham gia và vai trò

Chủ thể bảo lãnh là bên có nghĩa vụ với đối tác nước ngoài và yêu cầu ngân hàng đứng ra bảo lãnh. Ngân hàng bảo lãnh là tổ chức tín dụng phát hành cam kết. Bên thụ hưởng là đối tác nước ngoài nhận bảo lãnh. Ngân hàng đại lý có thể tham gia khi bảo lãnh được phát hành gián tiếp qua ngân hàng tại nước của bên thụ hưởng.

Chứng từ thường liên quan

Hợp đồng thương mại quốc tế, đơn yêu cầu bảo lãnh, thư bảo lãnh, bộ hồ sơ tài chính của chủ thể bảo lãnh, giấy tờ tuỳ thân hoặc giấy đăng ký kinh doanh, giấy đề nghị và chấp thuận cấp tín dụng.

Ví dụ minh hoạ

Tình huống giả định.

Tình huống

Giả sử An là doanh nghiệp trong nước, cần bảo lãnh để tham gia đấu thầu gói cung cấp thiết bị tại nước ngoài. Ngân hàng A là ngân hàng bảo lãnh, bên thụ hưởng là đối tác nước ngoài.

Các bước

  1. Với giả định trên, An nộp đơn yêu cầu bảo lãnh dự thầu với hạn mức bằng tổng giá trị bảo đảm dự thầu.
  2. Với giả định trên, Ngân hàng A thẩm định năng lực tài chính và yêu cầu An ký quỹ một phần tổng giá trị bảo lãnh.
  3. Với giả định trên, Ngân hàng A phát hành thư bảo lãnh gửi trực tiếp hoặc qua ngân hàng đại lý tại nước bên thụ hưởng.
  4. Với giả định trên, khi An trúng thầu và vi phạm nghĩa vụ, bên thụ hưởng gửi yêu cầu thanh toán kèm chứng từ theo điều kiện thư bảo lãnh.

Kết quả

Với giả định trên, Ngân hàng A đối chiếu chứng từ và thực hiện nghĩa vụ thanh toán thay An theo cam kết đã phát hành.

Ghi chú

Các số liệu chỉ minh hoạ, phụ thuộc hợp đồng và thoả thuận giữa các bên.

Rủi ro và kiểm soát

Rủi ro chính là chủ thể bảo lãnh không thực hiện hợp đồng khiến ngân hàng phải trả thay. Rủi ro phát hành sai điều kiện khiến ngân hàng trả tiền ngoài ý muốn. Rủi ro gian lận giấy tờ yêu cầu thanh toán. Kiểm soát bằng thẩm định năng lực tài chính, kiểm tra nội dung thư bảo lãnh, đối chiếu điều kiện khi nhận yêu cầu thanh toán, yêu cầu tài sản đảm bảo và theo dõi hạn mức bảo lãnh.

Phân biệt với quy trình gần giống

Dễ nhầm với thư tín dụng và với bảo lãnh nội địa.

So sánh với Thư tín dụng

Tiêu chí Bảo lãnh quốc tế Thư tín dụng
Bản chất Cam kết thanh toán khi chứng từ hợp lệ Cam kết bồi thường khi chủ thể bảo lãnh sai nghĩa vụ
Điều kiện kích hoạt Chứng từ vận chuyển và thanh toán đạt yêu cầu Chủ thể bảo lãnh vi phạm nghĩa vụ hợp đồng
Vai trò ngân hàng Trực tiếp thanh toán theo chứng từ Trả tiền khi bên được bảo lãnh không thực hiện cam kết
Phạm vi sử dụng Thanh toán hàng hoá, dịch vụ xuất nhập khẩu Dự thầu, thực hiện hợp đồng, hoàn trả ứng trước

Lưu ý và sai lầm thường gặp

Một số điểm cần nhớ.

  • Nhầm bảo lãnh quốc tế với thư tín dụng dẫn đến phát hành sai bộ chứng từ.
  • Không rõ điều kiện kích hoạt thanh toán trong thư bảo lãnh sẽ gây tranh cãi khi yêu cầu bồi thường.
  • Bỏ qua kiểm tra uy tín đối tác nước ngoài và quy định tại nước bên thụ hưởng.
  • Quên theo dõi hạn mức bảo lãnh khiến vượt phạm vi cấp tín dụng nội bộ.
  • Không yêu cầu tài sản đảm bảo khiến ngân hàng gánh chịu toàn bộ rủi ro.

Lưu ý: Các ví dụ trong bài là ví dụ giả định để phục vụ giải thích khái niệm, cần kiểm chứng.

Câu hỏi thường gặp

Bảo lãnh quốc tế khác thư tín dụng ở điểm nào?

Bảo lãnh kích hoạt khi chủ thể bảo lãnh sai nghĩa vụ, thư tín dụng kích hoạt khi chứng từ hợp lệ.

Có cần ngân hàng đại lý không?

Có thể cần khi phát hành gián tiếp để chuyển bảo lãnh đến nước bên thụ hưởng.

Ai chịu phí bảo lãnh?

Chủ thể bảo lãnh chịu phí theo thoả thuận với ngân hàng bảo lãnh.

Có thể huỷ thư bảo lãnh không?

Tuỳ điều kiện thư bảo lãnh, có loại không thể huỷ và có loại huỷ khi hết hạn.

Khoá học liên quan