Mức độ chấp nhận rủi ro tổng thể là gì?

Tiếng Anh: Overall Risk Appetite Statement · Viết tắt: ORAS

Cập nhật · 6 phút đọc · Huy động vốn

Minh hoạ cho thuật ngữ Mức độ chấp nhận rủi ro tổng thể
Tóm tắt nhanh

Mức độ chấp nhận rủi ro tổng thể là văn bản của ngân hàng xác lập khung chuẩn cho rủi ro mà ngân hàng sẵn lòng gánh chịu để theo đuổi mục tiêu kinh doanh. Văn bản giúp hội đồng quản trị và các cấp điều hành thống nhất nguyên tắc ra quyết định trong toàn hệ thống.

Mức độ chấp nhận rủi ro tổng thể là gì?

Mức độ chấp nhận rủi ro tổng thể (tiếng Anh là Overall Risk Appetite Statement, viết tắt ORAS) là văn bản chính thức trong đó ngân hàng xác lập mức và loại rủi ro mà tổ chức sẵn lòng chấp nhận khi thực hiện chiến lược và mục tiêu kinh doanh. Văn bản được hội đồng quản trị phê duyệt và làm cơ sở cho khung quản trị rủi ro.

Mục đích và khi nào áp dụng

Văn bản được xây dựng khi ngân hàng thiết lập hoặc rà soát chiến lược kinh doanh theo chu kỳ hằng năm và khi có thay đổi lớn về môi trường kinh doanh. Mức độ chấp nhận rủi ro tổng thể được áp dụng xuyên suốt trong hoạt động huy động vốn, cho vay, đầu tư và quản lý thanh khoản, nhằm bảo đảm mọi quyết định đều nằm trong giới hạn an toàn đã định.

Các bước thực hiện

Quy trình xây dựng và vận hành văn bản gồm các bước chính sau.

  1. Xác định mục tiêu: Xác định mục tiêu kinh doanh và rủi ro cần định lượng.
  2. Soạn thảo văn bản: Khối quản trị rủi ro soạn thảo ORAS trình ban điều hành.
  3. Phê duyệt: Hội đồng quản trị xem xét và phê duyệt văn bản.
  4. Truyền thông: Phổ biến nội dung đến các đơn vị trong toàn ngân hàng.
  5. Đo lường và báo cáo: Theo dõi thực tế so với ngưỡng và báo cáo định kỳ.
  6. Rà soát định kỳ: Cập nhật văn bản khi chiến lược hoặc thị trường thay đổi.

Bên tham gia và vai trò

Hội đồng quản trị phê duyệt văn bản; ban điều hành chịu trách nhiệm triển khai; khối quản trị rủi ro soạn thảo và theo dõi; các đơn vị kinh doanh và hỗ trợ vận hành theo các ngưỡng đã đặt ra.

Chứng từ thường liên quan

Báo cáo chiến lược kinh doanh, biên bản họp hội đồng quản trị, báo cáo rủi ro định kỳ và các chính sách quản trị rủi ro liên quan.

Ví dụ minh hoạ

Tình huống giả định minh hoạ một bước trong quy trình.

Tình huống

Giả sử Ngân hàng A xây dựng văn bản ORAS cho năm hoạt động và áp dụng cho khối huy động vốn.

Các bước

  1. Với giả định trên, ngân hàng xác định ngưỡng chấp nhận rủi ro lãi suất trên sổ huy động có kỳ hạn.
  2. Với giả định trên, khối quản trị rủi ro đo lường chênh lệch kỳ hạn so với ngưỡng đã đặt ra.

Kết quả

Với giả định trên, ngân hàng điều chỉnh cơ cấu kỳ hạn huy động để bảo đảm nằm trong phạm vi chấp nhận.

Ghi chú

Ngân hàng có thể phải nâng hoặc hạ ngưỡng nếu chiến lược huy động thay đổi đáng kể.

Rủi ro và kiểm soát

Rủi ro chính là chênh lệch giữa mức rủi ro thực tế và ngưỡng đã đặt ra, cùng nguy cơ văn bản bị cứng nhắc không phản ánh biến động thị trường. Kiểm soát bằng cách đo lường và báo cáo ngưỡng định kỳ, kích hoạt hành động kịp thời khi vượt giới hạn và rà soát lại văn bản khi điều kiện thay đổi.

Phân biệt với quy trình gần giống

Dễ nhầm với khẩu vị rủi ro đơn lẻ của từng danh mục hoặc với chính sách quản trị rủi ro tổng thể.

So sánh với Khẩu vị rủi ro của từng danh mục

Tiêu chí Mức độ chấp nhận rủi ro tổng thể Khẩu vị rủi ro của từng danh mục
Phạm vi Toàn ngân hàng Từng danh mục nghiệp vụ
Mục đích Định hướng tổng thể Ngưỡng chi tiết cho sản phẩm

So sánh với Chính sách quản trị rủi ro tổng thể

Tiêu chí Mức độ chấp nhận rủi ro tổng thể Chính sách quản trị rủi ro tổng thể
Bản chất Mức rủi ro chấp nhận Nguyên tắc và cơ chế quản trị
Thời điểm Dùng để so sánh thực tế Dùng để vận hành khung

Lưu ý và sai lầm thường gặp

Cần tránh xem văn bản chỉ là thủ tục hành chính và không cập nhật khi chiến lược thay đổi; tránh đặt ngưỡng quá lỏng hoặc quá chặt so với khả năng thực tế; tránh để các đơn vị kinh doanh tự diễn giải ngưỡng theo hướng có lợi cho doanh số.

  • Không nên xem ORAS chỉ là văn bản thủ tục mà bỏ qua việc đo lường thực tế.
  • Không nên đặt ngưỡng quá lỏng vì dễ phát sinh rủi ro ngoài tầm kiểm soát.
  • Không nên để các đơn vị tự diễn giải ngưỡng theo hướng có lợi cho doanh số.
  • Không nên quên rà soát văn bản khi chiến lược hoặc điều kiện thị trường thay đổi.

Lưu ý: Các ví dụ trong bài là ví dụ giả định để phục vụ giải thích khái niệm, cần kiểm chứng.

Câu hỏi thường gặp

Ai phê duyệt văn bản ORAS?

Hội đồng quản trị phê duyệt văn bản trên cơ sở đề xuất của ban điều hành.

ORAS có áp dụng riêng cho huy động vốn không?

ORAS là văn bản tổng thể, các ngưỡng cụ thể cho huy động vốn nằm trong văn bản.

Khi nào cần cập nhật văn bản?

Khi chiến lược kinh doanh hoặc điều kiện thị trường thay đổi đáng kể.

Làm sao biết đang vượt ngưỡng?

Qua báo cáo rủi ro định kỳ và hệ thống cảnh báo sớm của ngân hàng.

ORAS có thay thế chính sách quản trị rủi ro không?

Không, ORAS bổ sung cho chính sách quản trị rủi ro tổng thể.