Bảo lãnh giữ lại là gì?

Tiếng Anh: Retention guarantee

Cập nhật · 6 phút đọc · Thanh toán quốc tế

Minh hoạ cho thuật ngữ Bảo lãnh giữ lại
Tóm tắt nhanh

Bảo lãnh giữ lại là bảo lãnh ngân hàng phát hành theo yêu cầu của nhà thầu để đảm bảo nghĩa vụ bảo hành hoặc khắc phục lỗi sau nghiệm thu. Công cụ giúp chủ đầu tư giữ một phần giá trị hợp đồng thay vì giữ tiền mặt.

Bảo lãnh giữ lại là gì?

Bảo lãnh giữ lại (tiếng Anh là Retention guarantee) là loại bảo lãnh ngân hàng phát hành theo yêu cầu của bên bảo đảm, thường là nhà thầu, để thay thế khoản tiền mà chủ đầu tư được quyền giữ lại từ giá trị hợp đồng nhằm bảo đảm nghĩa vụ bảo hành hoặc khắc phục lỗi sau khi công trình được nghiệm thu. Khi đến hạn, nếu bên bảo đảm không thực hiện nghĩa vụ, ngân hàng sẽ thanh toán cho bên thụ hưởng.

Mục đích và khi nào áp dụng

Áp dụng khi hợp đồng xây dựng, cung cấp thiết bị hoặc dịch vụ có thoả thuận giữ lại một phần giá trị thanh toán để đảm bảo chất lượng sau nghiệm thu. Nhà thầu thường muốn nhận đủ tiền để xoay vòng vốn, còn chủ đầu tư muốn có công cụ bảo đảm chất lượng. Vì vậy nhà thầu xin ngân hàng phát hành bảo lãnh giữ lại để thay thế khoản giữ lại.

Các bước thực hiện

Quy trình phát hành gồm các bước theo trình tự dưới đây.

  1. Tiếp nhận: Nhận đề nghị phát hành và hồ sơ hợp đồng có điều khoản giữ lại.
  2. Thẩm định: Xem xét năng lực tài chính của bên được bảo lãnh và nội dung thoả thuận giữ lại.
  3. Phê duyệt: Quyết định phát hành và mức ký quỹ tương ứng.
  4. Phát hành: Gửi bảo lãnh cho bên thụ hưởng theo mẫu đã thoả thuận.
  5. Theo dõi: Kiểm tra điều kiện khiếu nại và giải quyết khi có yêu cầu thanh toán.

Bên tham gia và vai trò

Bên thụ hưởng là chủ đầu tư hoặc bên mua, bên được bảo lãnh là nhà thầu hoặc bên bán, ngân hàng phát hành là tổ chức tín dụng nhận phát hành. Ngoài ra có thể có ngân hàng xác nhận hoặc ngân hàng đại lý khi bảo lãnh xuyên biên giới.

Chứng từ thường liên quan

Hợp đồng dân sự hoặc hợp đồng xây dựng có điều khoản giữ lại, giấy đề nghị phát hành bảo lãnh, mẫu bảo lãnh theo thoả thuận, biên bản nghiệm thu và các chứng từ chứng minh nghĩa vụ tài chính liên quan.

Ví dụ minh hoạ

Tình huống giả định minh hoạ trong phần ví dụ.

Tình huống

Giả sử Ngân hàng A nhận đề nghị phát hành bảo lãnh giữ lại cho nhà thầu Bình trong hợp đồng thi công với chủ đầu tư Lan.

Các bước

  1. Với giả định trên, giá trị hợp đồng là 10 tỷ đồng, khoản giữ lại 5% tương ứng 500 triệu đồng.
  2. Với giả định trên, Bình đề nghị Ngân hàng A phát hành bảo lãnh giữ lại trị giá 500 triệu đồng, có hiệu lực 12 tháng để thay thế khoản giữ lại.
  3. Với giả định trên, sau khi nghiệm thu, nếu Bình không khắc phục lỗi thuộc nghĩa vụ bảo hành, Ngân hàng A thanh toán cho Lan tối đa 500 triệu đồng theo yêu cầu hợp lệ.

Kết quả

Với giả định trên, chủ đầu tư vẫn được bảo đảm chất lượng công trình và nhà thầu nhận đủ tiền để xoay vòng vốn.

Ghi chú

Mức phí bảo lãnh và tỷ lệ ký quỹ tuỳ thuộc chính sách từng ngân hàng.

Rủi ro và kiểm soát

Rủi ro chính là chủ đầu tư đòi bảo lãnh khi không có lỗi hoặc ngược lại nhà thầu không khắc phục lỗi đúng hạn. Ngân hàng phát hành cần kiểm tra thoả thuận giữ lại, xác định rõ điều kiện khiếu nại và hạn mức tín dụng của nhà thầu. Nội dung bảo lãnh nên ghi rõ giới hạn thời gian, mức bảo lãnh và cách thức giải quyết tranh chấp.

Phân biệt với quy trình gần giống

Dễ nhầm với bảo lãnh thực hiện hợp đồng, bảo lãnh tạm ứng hoặc bảo lãnh thanh toán. Có thể tham khảo phần phân biệt chi tiết ở khối bên dưới.

So sánh với Bảo lãnh thực hiện hợp đồng

Tiêu chí Bảo lãnh giữ lại Bảo lãnh thực hiện hợp đồng
Mục đích Thay thế khoản giữ lại sau nghiệm thu Đảm bảo nhà thầu thực hiện đúng hợp đồng từ đầu
Thời điểm phát hành Sau khi nghiệm thu hoặc bàn giao Ngay khi ký hợp đồng
Giá trị Thường bằng khoản giữ lại Thường bằng một phần giá trị hợp đồng
Rủi ro trọng tâm Lỗi sau nghiệm thu và nghĩa vụ bảo hành Nhà thầu không hoàn thành hợp đồng

Lưu ý và sai lầm thường gặp

Nhầm giữa bảo lãnh giữ lại với bảo lãnh thực hiện hợp đồng, dùng sai mẫu bảo lãnh theo quy định của từng ngân hàng, ghi không rõ thời hạn hiệu lực, không đối chiếu điều khoản giữ lại trong hợp đồng gốc, và xem nhẹ việc kiểm tra năng lực tài chính của bên được bảo lãnh.

  • Nhầm với bảo lãnh thực hiện hợp đồng.
  • Dùng sai mẫu bảo lãnh so với quy định của ngân hàng phát hành.
  • Không ghi rõ thời hạn hiệu lực và điều kiện khiếu nại.
  • Không đối chiếu điều khoản giữ lại trong hợp đồng gốc khi phát hành.
  • Xem nhẹ việc đánh giá năng lực tài chính của bên được bảo lãnh.

Lưu ý: Các ví dụ trong bài là ví dụ giả định để phục vụ giải thích khái niệm, cần kiểm chứng.

Câu hỏi thường gặp

Bảo lãnh giữ lại khác gì bảo lãnh thực hiện hợp đồng?

Bảo lãnh giữ lại phát hành sau nghiệm thu để thay thế khoản giữ lại, còn bảo lãnh thực hiện hợp đồng phát hành ngay khi ký hợp đồng.

Ai là bên thụ hưởng?

Là chủ đầu tư hoặc bên mua theo thoả thuận trong hợp đồng.

Khi nào ngân hàng phải thanh toán?

Khi bên được bảo lãnh không thực hiện nghĩa vụ bảo hành hoặc khắc phục lỗi đúng hạn và có yêu cầu hợp lệ.

Giá trị bảo lãnh thường bằng bao nhiêu?

Thường bằng tỷ lệ phần trăm giá trị hợp đồng mà các bên thoả thuận giữ lại.

Bảo lãnh có cần xác nhận không?

Có thể cần xác nhận của ngân hàng khác khi bên thụ hưởng yêu cầu hoặc khi giao dịch xuyên biên giới.

Khoá học liên quan